Ιερόθεος

ελέω Θεού Επίσκοπος καί Μητροπολίτης

τής Θεοσώστου Ιεράς Μητροπόλεως Ναυπάκτου καί Αγίου Βλασίου

Πρός τούς Κληρικούς, μοναχούς καί λαϊκούς τής καθ ημάς Ιεράς Μητροπόλεως

Τέκνα εν Κυρίω αγαπητά,

Καί πάλιν μάς αξίωσε ο Θεός νά εορτάσουμε τήν ετήσια εορτή τής Ανα­στάσεως τού Χριστού, μέ τήν προσδοκία αυτό τό γεγονός νά σηματοδοτήση τήν δική μας εσωτερική ανάσταση από τήν πνευματική νέκρωση, τήν οποία βιώνουμε αναλόγως μέ τήν ενέργεια τών παθών καί τών ποικι­λω­νύμων θλίψεων.

Μετά τόν σταυρό πού ποικιλοτρόπως σηκώνει ο καθένας μας, έρχεται τό γεγονός τής Αναστάσεως τού Χριστού γιά νά μάς δώση χαρά, ελπίδα, πίστη, βεβαιότητα γιά τήν νίκη τού Χριστού επάνω στά προβλήματα πού έχουμε.

Τό βράδυ τής Αναστάσεως, αλλά καί όλη τήν περίοδο τού Πεντη­κοσταρίου, κυρίως μέχρι τήν εορτή τής Αναλήψεως, ψάλλουμε θριαμβευτικά τόν ύμνο «Χριστός Ανέστη εκ νεκρών, θανάτω θάνατον πατήσας καί τοίς εν τοίς μνήμασιν ζωήν χαρισάμενος». Όμως, καί εκείνο πού είναι αξιο­πρόσεκτο είναι ότι όταν ψάλλεται στήν Εκκλησία επανειλημμένως ο ύμνος αυτός, προτάσσονται οι στίχοι δύο ψαλμών τού Δαυίδ, ο οποίος αναφέρθηκε μέ προφητικό τρόπο στό γεγονός τής Αναστάσεως τού Χριστού, διά τής οποίας ο Χριστός νίκησε τούς εχθρούς Του καί προξένησε χαρά στούς δικαίους.

Θά ήθελα ως ένα μήνυμα, πίστεως, ελπίδας καί αγάπης νά αναφέρω αυτούς τούς τέσσερεις στίχους τού Δαυίδ, κάνοντας μιά μικρή ανάλυση ως μιά μικρή θεολογική ερμηνεία τού γεγονότος τής Ανα­στάσεως τού Χριστού καί τής δικής μας πνευματικής αναστάσεως.

Ο πρώτος στίχος είναι: «Αναστήτω ο Θεός, καί διασκορ­πισθήτωσαν οι εχθροί αυτού, καί φυγέτωσαν από προσώπου αυτού οι μισούντες αυτόν» (Ψαλμ. 67, 2).

Εχθροί τού Θεού είναι, κατά τόν άγιο Νικόδημο τόν Αγιορείτη, οι δαίμονες, οι οποίοι μισούν τόν Θεό καί τυραννούσαν τούς ανθρώπους πρίν τήν έλευση τού Χριστού στόν κόσμο. Επειδή κανένας άγγελος ή άνθρωπος δέν μπορούσε νά βοηθήση τούς ανθρώπους καί νά τούς ελευθερώση από τήν τυραννία τών δαιμόνων, γι αυτό καί ο Δαυίδ παρακαλεί τόν Θεό νά επέμβη, νά αναστηθή γιά νά διασκορπισθούν καί νά φύγουν από προσώπου Του όλοι αυτοί πού Τόν μισούν καί τυραννούν τά πλάσματά Του.

Τά ρήματα «αναστήτω ο Θεός» καί «διασκορπισθήτωσαν οι εχθροί Αυτού» καί «φυγέτωσαν», άν καί έχουν σχηματισθή σέ προστακτική, εν τούτοις έχουν ευκτική σημασία, πού σημαίνει είθε νά αναστηθή ο Θεός καί νά δια­σκορ­πισθούν οι εχθροί Του καί νά φύγουν από μπροστά Του αυτοί πού Τόν μισούν. Είναι δυνατή προσευχή παρακλήσεως γιά νά ελευθερωθούν οι άν­θρωποι από τήν δυναστεία τών δαιμόνων, οι οποίοι είναι εχθροί τού Θεού.

Ο δεύτερος στίχος είναι: «Ως εκλείπει καπνός, εκλιπέ­τωσαν ως τήκεται κηρός από προσώπου πυρός» (Ψαλμ. 67, 2).

Αυτός ο στίχος είναι συνέχεια τού προηγουμένου καί δείχνει πώς θά γίνη αυτό πού ζητάμε από τόν Θεό. Ο Προφήτης Δαυίδ χρησιμοποιεί δύο εικόνες από τήν φύση. Ο καπνός, όταν ανέρχεται στόν αέρα, έπειτα από λίγο διαλύεται, καί τό κερί, όταν πλησιάζη τήν φωτιά, λειώνει. Έτσι, εξαφανίζονται οι δαίμονες μπροστά στήν δύναμη τού Θεού, όπως φαίνεται μέ τήν Ανάστασή Του.

Ο άγιος Γρηγόριος Νύσσης γράφει ότι αυτό συμβαίνει καί μέ κάθε άνθρωπο πού συνδέεται μέ τόν Χριστό. Όπως ο καπνός διαλύεται, όταν ανέρχεται στόν αέρα καί τό κερί λειώνει όταν συνδέεται μέ τήν φωτιά, έτσι συμβαίνει όταν η θεία Χάρη έλθη σέ βοήθεια σέ κάποιον, αφανίζει τά πάθη πού επικρατούν σέ αυτόν.

Ο τρίτος στίχος είναι συνέχεια τού προηγουμένου: «Ού­τως απολούνται οι αμαρτωλοί από προσώπου τού Θεού καί οι δίκαιοι ευφρανθήτωσαν» (Ψαλμ. 67, 3-4).

Καί στόν στίχο αυτόν εννοούνται οι δαίμονες, οι οποίοι μάλιστα χαρακτηρίζονται καί ως αμαρτωλοί, γιατί αυτοί εγέννησαν τήν αμαρ­τία καί έγιναν διδάσκαλοι τής αμαρτίας στούς ανθρώπους, αφού μέ τήν συμβουλή τους οι Πρωτόπλαστοι αμάρτησαν στόν Παράδεισο. Έτσι, μέ τήν Ανάσταση τού Χριστού, η οποία ομοιάζει ως φωτιά, λειώνουν οι δαίμονες, όπως γίνεται μέ τό κερί.

Αυτό δέν σημαίνει ότι παύουν νά υπάρχουν οι δαίμονες, αλλά δέν μπορούν νά ευρίσκονται εκεί πού επισκιάζει η Χάρη τού Χριστού. Αυτό χαροποιεί τούς Χρι­στιανούς, οι οποίοι χαρακτηρίζονται δίκαιοι, επειδή επίστευσαν στόν Χριστό καί δικαιώθηκαν από Αυτόν διά τής εν Χριστώ πίστεως.

Ο τέταρτος στίχος αναφέρεται στήν ημέρα τού Κυρίου καί τήν ημέρα τής Αναστάσεώς Του: «Αύτη η ημέρα, ήν εποίησεν ο Κύριος, αγαλλιασώ­μεθα καί ευφρανθώμεν εν αυτή» (Ψαλμ. 117, 24).

Μέ τόν στίχον αυτόν ο Προφητάναξ Δαυίδ προφητεύει εκείνα πού θά γίνονταν αργότερα, καί τελικά έγιναν κατά τήν ημέρα τής Αναστάσεως τού Χρι­στού. Η μεγάλη καί θαυμαστή ημέρα τού Κυρίου είναι η ανα­στάσιμη ημέρα καί «η επώνυμος αυτού γενομένη Κυριακή», κατά τόν Μέγα Αθανάσιο.

Είναι ευφρόσυνη η ημέρα τής Αναστάσεως τού Χριστού, γιατί, κατά τόν άγιο Νικόδημο τόν Αγιορείτη, τήν ημέρα αυτή ο Χριστός συμφιλίωσε τόν Θεό μέ τούς ανθρώπους, στήν πραγ­ματικότητα, κατά τόν Απόστολο Παύλο, έγινε καταλλαγή τού ανθρώπου μέ τόν Θεό, κατέπαυσε τήν τυραννία τού διαβόλου, κατήργησε τήν δύναμη τού θανάτου, τούς αναξίους ανθρώπους στήν γή τούς έκανε αξίους τών ουρανών, έλυσε τό σκοτάδι τής πλάνης, εδίωξε τήν αμαρτία, εφύτευσε τήν αρετή καί εγέμισε τήν οικουμένη από μύρια πνευματικά αγαθά. Ύστερα από όλα αυτά πώς νά μή γεμίσουμε από αγαλλίαση καί ευφροσύνη, αυτήν τήν Αναστάσιμη ημέρα;

Επομένως, οι τέσσεροι αυτοί στίχοι τού Δαυίδ πού προτάσσονται τού ύμνου «Χριστός Ανέστη», αλλά καί άλλων αναστάσιμων τροπαρίων, προσδιορίζουν τό νόημα τού ύμνου αυτού καί τό περιεχόμενο τής πνευ­ματικής μας χαράς μέ τήν εορτή τής Αναστάσεως τού Χριστού.

Η νίκη τού Χριστού εναντίον τών δαιμονικών δυνάμεων συνεχίζεται καί στήν ζωή μας, καίτοι δεχόμαστε πολλές δαιμονικές επιθέσεις, μέ σκέψεις, μέ επιθυμίες, μέ πράξεις, μέ λόγια, όμως μέ τήν δύναμη τού Χριστού πρέπει νά αγωνιζόμαστε εναντίον τους. Αυτό πρέπει νά γίνη μέ τήν δύναμη τού Χριστού. Ο Χριστός νικά μέ τήν δική μας συνέργεια καί συγκατάθεση. Αυτός ο αγώνας εναντίον τών δαιμόνων είναι η ουσία τού Χριστιανισμού.

Τέκνα εν Κυρίω αγαπητά,

Όλα αυτά πού αναφέρθησαν προηγουμένως, είναι τό περιεχόμενο τής εορτής τής Αναστάσεως τού Χριστού, αλλά καί τής πνευματικής μας χαράς. Καί επειδή ως Ορθόδοξοι Χριστιανοί δεχόμαστε σήμερα τόν πόλεμο τών δαιμόνων μέ διαφόρους τρόπους, εξακολουθούμε νά προσευχόμαστε ο Αναστάς Κύριος νά εκδιώκη τούς εχθρούς Του καί νά τούς διασκορπίζη, όπως εξαφανίζεται ο καπνός πού ανέρχεται στόν αέρα καί λειώνει τό κερί από τήν φωτιά.

Έτσι, θά έχουμε πνευματική χαρά καί νά ισχύη ο στίχος τού Δαυίδ πού είναι συνέχεια τού τελευταίου στίχου, πού προαναφέρθηκε: «Ώ Κύριε, σώσον δή, ώ Κύριε, ευόδωσον δή», δηλαδή, Κύριε, σώσε τόν λαόν Σου, τούς Χριστιανούς καί ευόδωσε τήν πίστη τού κηρύγματος τού Ευαγγελίου Σου, ώστε νά κράζουμε: «Ευλογημένος ο ερχό­μενος εν ονόματι Κυρίου» (Ψαλμ. 117, 25-26).

Χριστός Ανέστη, Χρόνια πολλά!

Μέ αναστάσιμες ευχές

 

Ο Μητροπολιτης

Ο Ναυπάκτου καί Αγίου Βλασίου ΙΕΡΟΘΕΟΣ